گندزدايي

اولين بار semmelweisارزش شستن دست‌ها با محلول‌هاي گندزدا را در پيشگيري و كاهش دادن مرگ‌هاي ناشي از عفونت‌هاي پس از زايمان نشـان داد، سپس ليستر (Lister) نيز موفق شد با به كارگيري اسيد كربوليك شمار عفونت زخم‌ها را كاسته و از آنها پيشگيري نمايد.اهميت استفاده از مواد گندزدا حتي در عصر طلايي آنتي بيوتيك‌ها نيز كاسته نشده و در حال حاضر استفاده از روش‌هاي عفونت زدايي (گندزدايي وسترون سازي) از پايه هاي مهم برنامه هاي موفق كنترل عفونت‌هاي بيمارستاني است.
براي عفونت زدايي هوا، آب، محيط فيزيكي، وسايل و مواد و محيط‌هاي بيولوژيك روش‌هاي گوناگون فيزيكي و شيميايي وجود دارد و پيرامون اين روش‌ها سئوالات زيادي مطرح است.به عنوان مثال، ممكن است از خود بپرسيم، هوا و محيط اتاق‌هاي عمل و فضاهاي حساس مثل: ICU، NICU بخش‌هاي پيوند مغز استخوان و نظير آن را چگونه تميز و حتي فوق تميز نگه داريم ؟ دستگاه هاي سترون كننده چه ويژگي‌هايي دارند؟ چگونه بفهميم دستگاه وسيله ما را عاري از ميكروب نموده ؟ يك ماده گندزداي ايده آل كدام است؟ سالم ترين و موثرترين مواد شيميايي براي عفونت زدايي محيط و وسايل كدامند؟ بار ميكروبي اثاثيه و مبلمان محل كار خود را چگونه كم كنيم؟ وسايل فلزي، پلاستيكي، الكترونيكي يا وسايل لنزدار خود را چگونه عفونت زدايي كنيم كه زنگ نزنند، خورده نشوند، انعطاف پذيري خود را از دست ندهند و يا كدر نشوند؟ مواد قوي و ضعيف كدامند؟ در ايران چه وسايل و موادي را در دسترس داريم؟ مواد شيميايي از نظر ايجاد مقاومت ميكروبي در چه وضعيتي قرار دارند؟ ضررهاي آني و درازمدت مواد شيميايي كه به منظور عفونت زدايي به كار مي‌روند چيست؟ و سئوالات بسيار ديگر.

در اين بحث كوتاه سعي شده تا حتي المقدور به سئوالات فوق پاسخ داده شود.قبل از ورود به بحث عفونت زدايي فيزيكي و شيميايي لازم است به ذكر برخي از اصطلاحات رايج در اين زمينه بپردازيم تا ضمن درك مفاهيم و به كارگيري روش‌ها از اصطلاحات، برداشت‌هاي ناهمگون نداشته باشيم. پاك كردن (Cleaning) يعني زدودن "دبري‌ها" يا مواد قابل رويت با آب.

سترون سازي : (Sterilization) يعني استفاده از روش‌هاي فيزيكي يا شيميايي به منظور از بين بــردن و تخريب كليه اشكال ارگانيسمي از جمله اسپورها.

گندزدايي (Disinfection
) يعني استفاده از روش‌هاي فيزيكي يا شيميايي به منظور كم كردن بار ميكروبي.

آلودگي زدايي (Disinfestation
) يعني از بين بردن انگل‌هاي خارجي كه ناقل بيماريند مثل گال و شپش

Biodeteriora tionيعني تخريب فعاليت‌هاي بيولوژيك

.Decontamination يعني عفونت زدايي ابزار آلوده به طوري كه براي استفاده بي خطر و مناسب باشند.

Fumigation يعني استفاده از دودها و بخارات مواد عفونت‌زدا .

Pasteurization يعني استفاده از حرارت 60 درجه سانتي گراد تا نيم ساعت .

كلريناسيون (Chlorination) و ازونيزاسيون (Ozonization) يعني استفاده از كلر يـا ازون براي سالم سازي آب .

ماده گندزدا (Disinfectant
) ماده اي است كه براي كم كردن بار ميكروبي از روي سطوح بيجان و اجسام بكار برده مي‌شود.
آنتي سپتيك (Antiseptic) ماده اي است كه بازدارنده فعاليت ارگانيسم‌ها از روي بافت‌هاي زنده است.

آنتي بيوتيك (Antibiotic) ماده آلي شيميايي است كه توسط ارگانيسم‌ها توليد مي‌شود و باعث بازدارندگي يا كشتن ارگانيسم‌هاي ديگر در انسان، حيوانات و گياهان مي‌شود.

دترجنت (Detergent) ماده اي است كه با استفاده از كشش سطحي آلودگي........


ادامه مطلب......

 

 

روشهای گندزدائی

شستن دست

گندزداها

کنترل میکرو ارگانیسمها

عفونت زدائی در پزشکی (دکتر سید منصور رضوی)

اصول گندزدائی (power point)
 
 

اصول گند زدائی

راهنمای مواد شیمیائی و کندزداهای مورد استفاده در بیمارستان

کتابچه راهنمای مواد شیمیائی و گند زدا

استریلیزاسیون و کنترل کیفی فور واتوکلاو

نکاتی دراستفاده از ضدعفونی کننده ها

اصول گندزدائی

دتر جنتها و راههای حذف آنها

ضد عفونی با اشعه ماوراءبنفش

کنترل میکرو ارگانیسمها